Oorlogs-ervaringen van een Indiëganger

Hans Tjaden (1912 – 1996) was in de jaren '30 theeplanter in Nederlands Indië. Tijdens zijn gevangenschap onder de wrede Japanse bezetter, waarbij hij na een ware uitputtingsslag ook aan de Birma spoorlijn te werk werd gesteld, heeft hij voortdurend aantekeningen gemaakt met een potloodje op een rol toiletpapier. Na de oorlog heeft hij dit op een oude typemachine verwerkt tot een verslag waarin over een bijna fotografisch geheugen bleek te beschikken, wat leidde tot een zeer heldere observatie van de situatie. Dat hij zijn dagboek onder dergelijke moordende omstandigheden heeft kunnen bijhouden getuigt bovendien van een sterk karakter. Gezien zijn milde oordeel over zijn kwelgeesten gaf hij blijk van een zeer integere mentaliteit die hem in staat stelde afstand te nemen en zonder rancune de balans op te maken. Dit boek kan met recht een hoog gekwalificeerd oorlogsdocument worden genoemd, dat verdient te worden opgenomen in de geschiedschrijving van de Tweede Wereldoorlog.